Non-ossifying
fibroma (NOF), çocukluk ve ergenlik çağında uzun kemiklerin metafiz bölgesinde
gelişen fibröz doku içerikli iyi huylu bir kemik lezyonudur. 'Non-ossifying'
adı, bu lezyonun kemik üretmemesinden gelir. Sık görülmesine karşın çoğunlukla
belirti vermez ve büyüme tamamlandıktan sonra kendiliğinden gerileme eğilimi
gösterir.
Non-Ossifying Fibroma Nedir?
NOF, kemik
korteks içinde veya korteks altında oluşan ve benign fibröz doku içeren bir
lezyondur. Aktif büyüme döneminde periostun proliferatif tepkisiyle oluştuğu düşünülür.
Gerçek anlamda bir tümörden ziyade gelişimsel bir anomali ya da hamartom olarak
da sınıflandırılabilir. Fibröz korteks defekti olarak da bilinir.
Kimde ve Nerede Görülür?
•
Yaş: En sık 2-20 yaş
arasında
•
Cinsiyet: Erkek bireylerde
biraz daha sık
•
Lokalizasyon: Distal femur
metafizi en sık; proksimal tibia ve fibula da sık tutulan bölgelerdir
•
Görülme sıklığı: 2-5 yaş
arası çocukların %30-40'ında tesadüfen saptanabilir
NOF Belirtileri
Non-ossifying
fibromanın büyük çoğunluğu tamamen asemptomatik seyreder. Belirti veren
olgularda:
•
Hafif, aktiviteyle artan
lokal ağrı
•
Lezyonun büyük olduğu
durumlarda patolojik kırık riski
•
Tesadüfi görüntüleme
bulgusu — travma veya başka nedenle çekilen X-ray'de saptanır
NOF Radyolojik Görünümü
X-Ray
X-ray'de uzun
kemiğin metafizinde kortekse komşu, iyi sınırlı, sklerotik kenarlı, lobüle bir
radyolusen (koyu) lezyon görünümü klasiktir. Tıpta 'soap bubble' (sabun köpüğü)
görünümü olarak da tanımlanır.
MRI
MRI tanı için
zorunlu değildir ancak görünümü belirsiz ya da atipik olgularda ek bilgi
sağlar. T1'de hipointens, T2'de değişken sinyal intensitesi gösterir.
Non-Ossifying Fibroma Tedavisi
İzlem
Asemptomatik ve
patolojik kırık riski düşük NOF vakalarının büyük çoğunluğu yalnızca periyodik
radyolojik izlem gerektirir. Büyüme tamamlandıktan sonra lezyon sklerozlaşarak
kendiliğinden gerileme gösterebilir.
Cerrahi Tedavi
Küretaj ve kemik
greftleme şu durumlarda uygulanır: Korteksin %50'sinden fazlasını kaplayan
büyük lezyon; patolojik kırık gelişmesi; büyüme tamamlandıktan sonra lezyonun
büyümesi.
Sık Sorulan Sorular
Non-ossifying fibroma kansere dönüşür mü?
NOF iyi huylu bir
lezyondur ve kansere dönüşmez. Uzun dönemde kendi kendine gerileme eğilimi en
önemli özelliğidir.
Çocuğumda NOF saptandı, ne yapmalıyım?
Panik yapmadan
ortopedik onkoloji uzmanı değerlendirmesi yaptırmanız yeterlidir. Büyük
çoğunluğu izlemle yönetilebilir.
