Çocuklarda Kemik Kanseri Ne Sıklıkta Görülür?
Kemik
kanserleri çocukluk çağı kanserlerinin yaklaşık yüzde beşini oluşturur ve en
sık 10-20 yaş arasında görülür. Çocuklarda en yaygın kemik kanseri tipleri
osteosarkom ve Ewing sarkoma'dır. Hızlı büyüme döneminde kemik hücrelerinin
aktif olması, bu yaş grubunda kemik kanserinin daha sık görülmesinin temel
nedenidir.
Ebeveynler Hangi Belirtilere Dikkat Etmeli?
Çocuklarda
kemik ağrısı genellikle büyüme ağrısı olarak yorumlanır. Ancak tek bir bölgede
yoğunlaşan, gece saatlerinde şiddetlenen, iki haftadan uzun süren ve giderek
artan ağrılar kemik tümörü açısından değerlendirilmelidir. Bunun yanında
şişlik, hareket kısıtlılığı, topallama ve genel düşkünlük gibi belirtiler de
önemli uyarı işaretleridir.
Büyüme ağrısı
genellikle her iki bacakta da hissedilir ve geçicidir. Kemik kanseri ağrısı ise
tek taraflıdır, belirli bir noktada lokalize olur ve zamanla kötüleşir. Bu
ayrım erken tanı için kritik öneme sahiptir.
Tanı Süreci Nasıl İşler?
Şüpheli
bulgularda ilk adım detaylı fizik muayene ve röntgen çekilmesidir. Röntgende
anormal bir bulgu saptanması halinde MR görüntüleme ile tümörün boyutu ve
yayılımı değerlendirilir. PET-CT ile vücuttaki diğer bölgelere yayılım
araştırılır. Kesin tanı için biyopsi yapılması şarttır.
Çocuklarda
biyopsi mutlaka ortopedik onkoloji deneyimi olan bir cerrah tarafından
yapılmalıdır. Yanlış planlanan biyopsi, ilerideki cerrahi tedaviyi olumsuz
etkileyebilir ve ekstremite koruyucu cerrahi şansını azaltabilir.
Tedavi Seçenekleri
Çocuklarda
kemik kanseri tedavisi genellikle neoadjuvan (ameliyat öncesi) kemoterapi,
cerrahi ve adjuvan (ameliyat sonrası) kemoterapi aşamalarından oluşur.
Günümüzde kemik kanseri tedavisinde büyük gelişmeler yaşanmış olup, hastaların
yüzde doksanından fazlasında uzuv koruyucu cerrahi başarıyla
uygulanabilmektedir.
Doç. Dr. Şahin
Çepni, çocuk hastalarda büyüme potansiyelini dikkate alan expandable
(uzayabilen) tümör protezleri ve biyolojik rekonstrüksiyon teknikleri
kullanarak hastaların hem tümörden kurtulmasını hem de aktif yaşamlarına
dönmesini hedeflemektedir.
Tedavi Sonrası Takip
Kemik kanseri
tedavisi tamamlandıktan sonra düzenli takip son derece önemlidir. İlk iki yıl
üç ayda bir, sonraki üç yıl altı ayda bir ve beşinci yıldan sonra yılda bir
kontrol muayeneleri önerilmektedir. Takip sürecinde lokal nüks ve akciğer
metastazı açısından düzenli görüntüleme yapılır.
